Porady ogrodnicze

Porady na grudzień 2015

Bieżące prace Jesienna aura w grudniu pozwala na wykonanie prac, których nie zdążyliśmy zrobić wcześniej. Możemy więc spokojnie przekopać grządki wzbogacając je w kompost i ewentualnie nawozy mineralne. Co 3–4 lata można wykonać wapnowanie gleby (o potrzebie wapnowania powinny decydować badanie kwasowości gleby i preferencje uprawianych roślin). Pod mniej wytrzymałymi na mróz roślinami można rozkładać ściółkę z kory, obsypywać pnie kopczykami z ziemi. Zbieramy z ogródka wszelkie resztki roślinne i przeznaczamy je na kompost. Ścięte gałązki (np. po malinach jesiennych) można rozdrobnić i również kompostować. Warto pamiętać, że nic nie zastąpi w ogrodzie dobrego kompostu. Na kompost można wrzucać liście, trawę, odpadki kuchenne, resztki roślinne pozostałe po zakończonym sezonie. Pamiętajmy, aby przed zimą okryć kompostownik, co przyspieszy proces kompostowania (więcej na ten temat w „Moim Ogródku”).

Zabezpieczenia na zimę W listopadzie i na początku grudnia było jeszcze za ciepło na okrywanie roślin. Rośliny okryte za wcześnie mogą zagniwać albo nawet wznawiać wzrost. Dlatego należy kierować się zasadą, że okrywamy je (słomą, włókniną, kartonem, stroiszem) dopiero wtedy gdy temperatura poniżej zera będzie utrzymywać się przez kilka dni. Kopczyki z ziemi wokół pni wrażliwych drzewek można wykonać wcześniej. Osłanianie roślin jest szczególnie ważne, gdy spodziewane jest wystąpienie silnych mrozów i wiatrów. Po opadach śniegu nie udeptujemy trawnika, aby nie utworzyła się skorupa lodowa. Strzepujemy biały puch z roślin iglastych, aby pędy nie uległy rozłamaniu, a najlepiej wcześniej okręcić je sznurkiem (nie będą się rozchylać).

● Sadzonki korzeniowe Aż do zamarznięcia gleby można pobierać sadzonki korzeniowe z takich roślin jak: dyptam jesionolistny, dziewanna, jeżówka purpurowa, mak wschodni, mikołajek alpejski, żywokost. Korzenie dzielimy na fragmenty: 5–8 cm – gatunki o grubych korzeniach i 2,5–3 cm – gatunki o cienkich korzeniach. Części z grubych korzeni sadzimy pionowo lub lekko skośnie, a z cienkich – poziomo do doniczek lub skrzynek z podłożem. Ważne jest, aby sadzonka zachowała orientację góra-dół. Sadzonki obficie podlewamy i ustawiamy w ciepłym miejscu.

● Sadzonki zdrewniałe Jeśli chcemy rozmnożyć krzewy, np. derenie, forsycje, jaśminowce, tawuły, pięciorniki, krzewuszki, możemy przygotować sadzonki z rocznych lub dwuletnich, dobrze zdrewniałych pędów o wykształconych pąkach. Sadzonki tniemy ostrym nożem na 10–30 cm odcinki, wiążemy w pęczki, etykietujemy i umieszczamy w piwnicy, zagłębione w wilgotnym piasku do 3/4 wysokości. Przechowujemy je tak aż do wiosny, kiedy to zostaną wysadzone.

Duże w wersji mini Większość popularnych drzew osiąga zbyt duże rozmiary, aby można było posadzić je na działce. Powstało jednak wiele wolno rosnących odmian o atrakcyjnym pokroju i ulistnieniu, które osiągają znacznie mniejsze rozmiary. Często są to odmiany o parasolowatej lub kulistej koronie, o wysokości uzależnionej od miejsca szczepienia. Kto zatem marzy np. o lipie, buku, modrzewiu, brzozie na działce ma z czego wybierać! – zainteresowanym polecamy artykuł w grudniowym „Moim Ogródku”.

● Ozdobne w przechowalni Sprawdzamy stan przechowywanych karp dalii, bulw mieczyków, cebul. Usuwamy te suche lub z oznakami chorób. Podczas przechowywania ważna jest temperatura – optymalna to 5–10°C, a dla roślin balkonowych – 8–10°C. Rośliny podlewamy sporadycznie, aby nie dopuścić do przesuszenia korzeni. Przycinamy pędy suche i chore.

Święta tuż, tuż Trudno sobie wyobrazić aby święta Bożego Narodzenia obyły się bez dekoracji. Pomysłów na nie jest wiele, a działka stanowi nieocenione źródło roślin, które można do tego wykorzystać. Z „Działkowca” można dowiedzieć się, jak „magicznie” udekorować świąteczny stół, zrobić mini choinkę z sosnowych szyszek, proste dekoracje z jabłek, wiszącą ozdobę na okno, efektowną świąteczną girlandę, stroiki, wianki na drzwi bądź wieńce na stół. Warto skorzystać z dostępnych materiałów i zainspirować się efektownymi, prostymi do wykonania aranżacjami – świąteczny efekt „murowany”!

Choinka bez kłopotu Coraz częściej chcemy być „eko” i jako świąteczną dekorację wybieramy choinkę, którą później posadzimy na działce. Istnieje jednak duże ryzyko, że po wysadzeniu bardzo szybko zamieni się w potężnych rozmiarów drzewo. Wszystkim, którzy chcą kupić świąteczne drzewko, które zawsze pozostanie małe, polecamy artykuł „Choinka w miniaturze” w grudniowym „Działkowcu”. A jak dbać o drzewko w domu? Ziemia w doniczce powinna być wilgotna. Dobrze jest też ustawić w pobliżu pojemnik z wodą (zwiększy wilgotność powietrza). Nie należy trzymać choinki zbyt długo w mieszkaniu (rozhartuje się). Po Nowym Roku przenosimy ją na zewnątrz, zabezpieczmy donicę przed mrozem, podlewamy (zwłaszcza gdy jest ciepło i słonecznie). W czasie odwilży warto wkopać donicę do ziemi.

Podlewanie zimozielonych Wiele gatunków roślin nawet w okresie zimowego spoczynku wymaga podlewania. Dotyczy to np. różaneczników, trzmieliny, bukszpanów. Zanim zamarznie gleba rośliny podlewamy regularnie i obficie, a później zabieg kontynuujemy w czasie odwilży. Dzięki temu nie ucierpią od suszy fizjologicznej i piękniejsze powitają nowy sezon. Więcej na ten temat – w „Działkowcu”.

Pędzenie warzyw W domu na parapetach można rozpocząć pędzenie pietruszki, cebuli, szczypiorku. Ważne, aby zapewnić roślinom jak najwięcej światła. Aby „przełamać” spoczynek roślin cebulowych, można je moczyć w ciepłej wodzie (35–40°C) – odpowiednio cebula 3–4 godziny, 12 godzin szczypiorek. Wysiewamy sukcesywnie nasiona rzeżuchy i produkujmy kiełki. To tanie i proste sposoby na uzyskanie zdrowych, witaminowych dodatków.

Moda na własne warzywa Świeża sałata lub rzodkiewka prosto z grządki, a może pomidorki koktajlowe prosto z krzaka… Zdrowy styl życia to hasło dzisiejszych czasów. Wybieramy ekologiczną żywność, dlatego coraz częściej decydujemy się na samodzielną uprawę warzyw. Z „Działkowca” można dowiedzieć się jak zaprojektować właściwy warzywnik – jakich zasad przestrzegać i co posadzić.

● Młode rośliny Nowo posadzone drzewka zabezpieczamy usypując wokół pni kopczyki z ziemi lub trocin, a gdy temperatura spadnie poniżej zera – osłaniając pnie agrowłókniną, słomą lub kartonem (nigdy nie używajmy do tego folii!). Pamiętajmy, aby u roślin szczepionych nie zakrywać ziemią miejsca szczepienia.

Pryskamy brzoskwinie Drzewa brzoskwiń i nektaryn można jeszcze opryskać przeciw kędzierzawości liści brzoskwini – chorobie powodującej m.in. deformacje i karminowe przebarwienie liści. Oprysk wykonujemy przy temperaturze powyżej +6°C, stosując Miedzian 50 WP lub Syllit 65 WP.

Zrazy do przeszczepiania Jeżeli planujemy na wiosnę przeszczepianie drzew, to na początku grudnia ścinamy potrzebne do tego pędy (zrazy). Powinny mieć one 40–50 cm i średnicę u podstawy powyżej 5 mm, tak aby z każdego można było uzyskać 3–4 trzyoczkowe zrazy. Jeżeli zbieramy pędy z kilku odmian, to wiązki z pędami należy trwale oznakować (np. permanentnym flamastrem). Zrazy przechowujemy w piwniczce pod altanką, zadołowane do 1/3 ich wysokości w wilgotnym piasku lub owijamy folią, układamy w rowku wykopanym od północnej strony altany i zasypujemy wilgotnym piaskiem. Więcej na ten temat można przeczytać w „Działkowcu”.

Sztobry W tym samym terminie można ścinać przeznaczone do rozmnażania przez sadzonki zdrewniałe roczne pędy porzeczek i łozy winorośli, z których wiosną, po przechowaniu w podobnych warunkach jak zrazy do szczepienia, przygotowuje się sadzonki.

Uszkodzenia Należy systematycznie kontrolować pnie, zwłaszcza u jabłoni, czy kora u podstawy nie została ogryziona przez myszy, nornice, a ponad linią śniegu przez zające. Jeśli takie uszkodzenia zauważymy, należy niezwłocznie je zasmarować pastą Funaben Plus 03 PA.

Bielenie Aby nie dopuścić do pękania, bielimy pnie i nasady konarów mlekiem wapiennym z dodatkiem gliny, co utrudnia jego spłukiwanie przez deszcz. Bielenie trzeba wykonać już w drugiej połowie grudnia, a w styczniu i lutym poprawić, jeśli wapno zostało zmyte.

W przechowalni Przeglądamy przechowywane owoce i warzywa. Nadpsute i pleśniejące należy usunąć, gdyż są one źródłem zakażenia tych zdrowych, leżących w sąsiedztwie. Dotyczy to zwłaszcza pomieszczeń, w których jest zbyt wysoka temperatura, co sprzyja rozwojowi chorób wywołujących zgnilizny. Nie należy wykrajać zgniłych miejsc i zjadać reszty owocu, która tylko pozornie jest zdrowa. Nadgniłe owoce mogą być skażone przez grzyby, które wytwarzają toksyczną patulinę.

Na rozgrzewkę Na zewnątrz coraz zimniej, zdarza się, że czasem porządnie przemarzniemy i wówczas marzymy o szybkim rozgrzaniu się, aby zapobiec ewentualnemu przeziębieniu. W takiej sytuacji najlepiej jest przygotować rozgrzewającą herbatkę. Możemy użyć do tego niektórych ziół, a także przypraw, bądź tradycyjną herbatę wzbogacić o rozgrzewające dodatki, jak np. imbir, cynamon, pini. W grudniowym „Działkowcu” można przeczytać m.in. o rozgrzewającej i leczniczej mocy herbatek z lipy, tymianku, maliny, dzikiej róży oraz bezcennych dodatkach do herbat, które działają przeciwzapalnie i uodparniająco. Istotne będą też informacje jak parzyć herbatki aby wydobyć ich wszystkie zalety oraz w którym momencie je wzbogacać cennymi dodatkami.

Na stres – dieta! Stres towarzyszy nam przez całe życie, jednak gdy jest przewlekły, może doprowadzić do poważnych zaburzeń, a nawet ciężkich stanów chorobowych. Do problemu możemy podejść prewencyjnie, dbając odpowiednio wcześniej o to, aby nasz organizm poradził sobie z sytuacjami stresowymi. Jak to zrobić? – Stosować odpowiednią dietę! O „broni” na stres, zaburzenia snu i depresję można przeczytać w grudniowym „Moim Ogródku”.

Na doniczkowych Zimą, w naszych mieszkaniach, dobre warunki do rozwoju mają przędziorki uszkadzające rośliny doniczkowe. Sprzyja im wysoka temperatura i mała wilgotność powietrza. Ich liczebność można znacznie ograniczyć zraszając często rośliny wodą (w celu utrzymania wysokiej wilgotności powietrza), zmywając liście wodą z dodatkiem płynu do mycia naczyń, a później spłukując pod prysznicem.

Biodynamika Warto w nadchodzącym sezonie rozważyć uprawę roślin w rytmie przyrody. Pomoże w tym Kalendarz biodynamiczny 2016. Dowiemy się z niego m.in. jakie zabiegi wykonywać w poszczególne dni roku, jak wyprodukować dorodne owoce i warzywa, jak prowadzić ogród w sposób ekologiczny w oparciu o płodozmian, nawożenie naturalnymi nawozami i biologiczną ochronę roślin przed chorobami i szkodnikami. Kalendarz biodynamiczny 2016 dostępny jest w sprzedaży wysyłkowej tel. 22 101 34 34.




Porady na listopad 2015

Bieżące prace Powoli kończymy prace ogrodowe na działce. Porządkujemy przed zimą rabaty i grządki warzywne – usuwamy „zważone” liście, pędy oraz resztki warzyw, nawozimy, osłaniamy... Możemy jeszcze sadzić i przesadzać drzewa oraz krzewy. W spiętrzeniu ostatnich prac ogrodowych łatwo się zgubić, dlatego najlepiej skorzystać z praktycznych, aktualnych porad zawartych w miesięczniku „Działkowiec”. Wybór najlepszych roślin, sadzenie, nawożenie i jesienna ochrona z „Działkowcem” będą łatwe!

Najlepszy nawóz i to za darmo! Liście masowo opadają z drzew. Nie wolno ich wyrzucać, ani palić, tylko wykorzystać do zrobienia kompostu, którym już w przyszłym roku zasilimy rabaty i grządki. Także ścięte pędy i gałęzie również można (po rozdrobnieniu) kompostować. To samo dotyczy resztek roślin oraz pokosu, z ostatniego już w tym sezonie, koszenie trawnika. Pamiętajmy, że zgodnie z Regulaminem ROD każda działka powinna być wyposażona w kompostownik.

Zakaz spalania Co roku w okresie jesiennych porządków nie brakuje osób, które zamiast rozsądnie zagospodarować duże ilości resztek roślinnych i liści, spalają je, powodując szkodliwe zadymienie całej okolicy. Wszystkim działkowcom polecamy artykuł Spalanie na działkach surowo zabronione opublikowany na stronie internetowej www.pzd.pl , który szczegółowo wyjaśnia ten temat.

Czas zadbać o glebę Uzyskanie dobrych plonów, w dużej mierze zależy od właściwej uprawy gleby jesienią. Aby zrobić to jak najlepiej, warto skorzystać z porad listopadowego „Działkowca” i dowiedzieć się: czy, kiedy i jak pobrać próbkę gleby do analizy, czym i ile nawozić, kiedy wskazane jest wapnowanie, którą glebę przekopujemy przed zimą, a na której tego lepiej nie robić, jak stosować nawozy fosforowe, które wpływają na zwiększenie ilości i jakości plonu.

Wolno, czy nie wolno? Już od 1 stycznia 2016 r. działkowców obowiązywać będzie nowy Regulamin ROD. Warto zapoznać się z nim jak najwcześniej. Pomoże w tym listopadowy numer miesięcznika „Działkowiec”, w którym prawnicy Związku przystępnie i krótko przekazują najważniejsze jego regulacje, m.in. w co można wyposażyć działkę, a co jest zabronione; jak zbudować/zmodernizować altanę zgodnie z prawem, aby nie narazić się na niepotrzebne koszty związane z koniecznością usunięcia nieprawidłowości; jakie sadzić rośliny i gdzie, aby nie być w sprzeczności z przepisami; jakie zwierzęta można hodować na działce; które rośliny można usunąć bez zezwolenia, a które go wymagają oraz gdzie je uzyskać; czy można palić ogniska i spalać odpady na działce; kto i kiedy ma prawo wjeżdżać do ogrodu samochodem. Zgodnie z ustawą o ROD przepisy nowego Regulaminu obowiązują nie tylko działkowców, ale wszystkich przebywających w ogrodzie. Pełny tekst Regulaminu ROD dostępny jest na www.pzd.pl, a w najbliższym czasie, w formie broszurowej, trafi do ogrodów. Listopadowy numer „Działkowca” to jedyna okazja na otrzymanie Regulaminu ROD w „pigułce”!

Kupujemy i sadzimy róże Pogoda nas rozpieszcza przedłużając jesienny sezon ogrodniczy. Cieplejsze dni warto wykorzystać na posadzenie róż, które w przyszłym roku zachwycą swoją elegancją i zapachem. Jeśli nie chcemy mieć niespodzianek, kupujemy odmiany licencjonowane, nieco droższe, ale za to pewne. Kwiatowy dywan uzyskamy z róż okrywowych, np. odmian: Alba Rose Meidiand (biała), Lovely Fairy (ciemno różowa), Cubana (łososiowo-różowa). Przy furtkach i pergolach doskonałe będą róże pnące, np. Eden Rose (peoniowa, zielono-żółto-różowa), Aloha (łososiowo-różowa), Elfe (jasno żółta), a na rabatach królować będą róże wielkokwiatowe, np. biała – Polar Star, Carina – różowa, Deep Impression – ciemno czerwona, i rabatowe – np. Novalis (pudrowa), Heidi Klum Rose (ciemno różowa). Sadzonki róż bardzo dobrej jakości można łatwo zamówić w sklepie wysyłkowym na www.dzialkowiecsklep.pl tel. 22 101 34 34.

Problemy z iglakami To był sezon wyjątkowo trudny również dla iglaków. Igły żółkły, brązowiały, opadały, rośliny nie rosły lub wręcz usychały. Mieliśmy trudności z prawidłowym rozpoznaniem przyczyny tych problemów, przez co podjęte działania przeważnie były chybione. Listopadowy „Działkowiec” ułatwi postawienie trafnej diagnozy oraz podsunie gotowe rozwiązania problemów.

Rozmnażamy konwalie Wykopujemy kłącza konwalii i dzielimy je na trzywęzłowe odcinki. Sadzonki sadzimy na nowym miejscu co 5 cm.

Ozdobne przed zimą Zimowe uszkodzenia krzewów mogą być powodowane przez mrozy, silne wiatry, brak okrywy śnieżnej. Zabezpieczanie rozpoczynamy, gdy temperatura poniżej zera będzie utrzymywać się przez kilka dni. Na niekorzystne zimowe warunki najbardziej narażone są rośliny zawsze zielone a także młode krzewy posadzone jesienią. Zabezpieczanie rozpoczynamy obfitym podlaniem, później rozkładamy ściółkę, która ochroni przed utratą wody z gleby i jej zamarzaniem. Część nadziemną osłaniamy np. agrowłókniną lub matą słomianą. Można też wbić grube gałęzie wokół roślin i zamocować na nich siatkę cieniującą. Posadzone jesienią byliny oraz zimozielone krzewinki (np. wrzosy) okrywamy gałązkami drzew iglastych, słomą. Okrywę mocujemy, aby nie porwał jej wiatr. Więcej na ten temat można przeczytać w „Moim Ogródku”.

Owoce z ogródka Sadząc jesienią niektóre drzewa owocowe oraz krzewy, pierwszych plonów możemy spodziewać się już w przyszłym sezonie! Warto postawić na gatunki i odmiany mniej pospolite, których owoców łatwo nie dostaniemy w sklepie bądź są one drogie. Są to np. pigwa wielkoowocowa i aronia (doskonałe na nalewkę, sok, do herbaty), jagoda kamczacka (owocuje już w maju), borówka wysoka, śliwa japońska, aktinidia tzw. mini kiwi, świdośliwa, czarna malina. Dobre odmiany drzew i krzewów można zamówić wysyłkowo w sklepie „Działkowca” – tel. 22 101 34 34. Kupione rośliny należy jak najszybciej posadzić i obficie podlać, a pod koniec miesiąca zabezpieczyć przed mrozem.

Kupując drzewka wybierajmy te na podkładkach karłowych (jeśli gleby są żyzne) lub półkarłowych (na glebach słabszych), które stworzą mniejsze korony, zajmą mniejszą powierzchnię i łatwiej je pielęgnować. Warto rozważyć też posadzenie większej ilości krzewów – nie zajmują dużo miejsca, owocują corocznie, nie musimy długo czekać na pierwsze owoce, mają małe wymagania glebowe i klimatyczne.

Zamiast słodyczy Doskonale sprawdzą się tak suszone owoce! Można je zrobić samemu lub kupić w sklepie. Miesięcznik „Działkowiec” podpowie jak samemu suszyć i przechowywać owoce aby zachować ich najcenniejsze właściwości oraz czym kierować się, jeśli zdecydujemy się na zakup gotowych produktów (jest to szczególnie ważne, gdyż niektóre przemysłowo suszone owoce mogą zawierać szkodliwe dodatki).

Skutki suszy w sadzie Długotrwała susza, w połączeniu z niespotykanymi dotąd upałami, wyrządziła ogromne szkody w nasadzeniach roślin sadowniczych. Rośliny wejdą w stan spoczynku mocno osłabione. Można jednak im nieco pomóc stosując kilka prostych zabiegów opisanych w bieżącym „Moim Ogródku”. Warto spróbować!

Oprysk na parcha jabłoni Tuż przed opadnięciem liści warto dokładnie opryskać drzewa jabłoni 5% roztworem mocznika w celu ograniczenia źródła choroby na wiosnę.

Zabezpieczenia w sadzie Wokół pnia nowo posadzonych drzewek usypujemy z ziemi lub kompostu kopczyk wysokości 25–30 cm. Młode i nowo posadzone drzewka zabezpieczamy także przed zającami i sarnami przez owijanie pni grubym papierem pakowym, falistym lub plastikowymi, perforowanymi osłonkami. Nie należy stosować tak folii, w tym foliowych worków np. po nawozach. Zabezpieczenia przed mrozem wymagają też jeżyny bezkolcowe oraz niektóre odmiany winorośli. Pędy układa się na ziemi lub w płytkim rowku i okrywa cienką warstwą ziemi lub słomianą matą. Do okrywania nie stosujemy liści, bo te pod wpływem wody gniją i uszkadzane są pąki na pędach. Spod drzew i krzewów usuwamy chwasty, inaczej, po uschnięciu będą doskonałą kryjówką dla gryzoni ogryzających korę u podstawy pnia. Młode drzewa z takimi uszkodzeniami często usychają. Aby pozbyć się gryzoni można wsypać do nor lub rozłożyć w rurkach drenarskich (średnicy 5 cm) zatrute ziarno. Więcej informacji na ten temat można znaleźć w „Działkowcu”.

Przeciw kędzierzawieniu liści brzoskwini Jeżeli pod koniec listopada temperatura utrzymuje się powyżej +5ºC, opryskujemy drzewa przeciwko kędzierzawość liści brzoskwini stosując Miedzian 50 WP w stężeniu 1%. Oprysk wykonujemy bardzo dokładnie, pokrywając cieczą wszystkie pędy, gałęzie i pień.

Wapnowanie Nie zawsze jest potrzebne. Wieloletnie stosowanie nawozów wapniowych bez potrzeby może przynieść więcej szkody niż pożytku. O zasadności zabiegu decyduje badanie kwasowości gleby i preferencje planowanych do uprawy roślin. Orientacyjnie przyjmuje się, że w większości przypadków grządki wymagają wapnowania co 3–4 lata.

Jesienne siewy warzyw Pod koniec listopada wysiewamy, na przygotowane w październiku grządki, nasiona marchwi, kopru i pietruszki na wcześniejszy zbiór wiosenny. Nasiona należy wysiać tuż przed silniejszymi przymrozkami, ale jeszcze w niezamarzniętą glebę. Dlatego termin ten należy ustalać indywidualnie w zależności od przebiegu pogody. Wysiewa się je nieco głębiej niż wiosną oraz zwiększając o 40% ich ilość. Do siewu przedzimowego nadają się odmiany wczesne, o krótkim okresie wegetacji.

Nauka po sezonie Kto uprawiał warzywa, ten miał w tym sezonie dużo nietypowych problemów. Jak je teraz zinterpretować i wyciągnąć wnioski na przyszłość? Pomoże w tym miesięcznik „Działkowiec”, który wyjaśni m.in. dlaczego na zielonych jeszcze pomidorach wystąpiły brązowe plamy chociaż na liściach ich nie było; warzywa miały nietypowe zabarwienie, srebrzyste plamy lub zapadnięte miejsca; cebula była mała i szybko zasychała; masowo opadały kwiaty i zawiązki fasoli… Warto przeczytać!

Własne kiszonki – to proste! Warzywa kiszone zawierają więcej witaminy C, soli mineralnych i mikroelementów niż te świeże. Poza białą kapustą i ogórkami można kisić też np. kapustę czerwoną i pekińską, paprykę, pomidory, buraki ćwikłowe, marchew, cukinię, a nawet owoce, m.in. śliwki. „Mój Ogródek” podpowie, co i jak kisić, jak przygotować smaczne mieszanki, jak przechować uzyskane kiszonki. Warto spróbować!

Porady ogrodnicze na październik 2015

● Porządki Odchwaszczamy rabaty, usuwamy kwiaty roczne, które już przekwitły oraz rośliny „zważone” przez przymrozki, dosadzamy jesienne dekoracje np. wrzosy, starce, ozdobne kapusty (nie boją się przymrozków). W warzywniku oczyszczamy grządki z resztek roślinnych – te zdrowe przeznaczamy na kompost, te z objawami chorób – oddajemy do utylizacji (jako odpadki organiczne) lub głęboko zakopujemy (jeśli jest ich mało). Przed przekopaniem grządki warto zastosować nawożenie organiczne kompostem lub nawozem organicznym. Polecamy tanie granulowane oborniki (prawie bez zapachu!) dostępne w sprzedaży wysyłkowej tel. 22 101 34 34. Po przekopaniu grządkę pozostawiamy w ostrej skibie.

● Co zrobić z liśćmi? Pomysłów jest kilka – po przesuszeniu zużyć jako ściółkę dla roślin wrażliwych na niskie temperatury, przeznaczyć na kompost lub zrobić z nich ziemię liściową doskonałą do produkcji rozsad. Po praktyczne rady na temat wykorzystania jesiennych liści odsyłamy do „Działkowca”.

● Zakładamy trawnik Jesienią panują dobre warunki do zakładania nowego trawnika. Przed wysiewem nasion warto zamontować system nawadniania i specjalną siatkę przeciw kretom.

● Sadzimy tulipany Jeśli chcemy podziwiać wiosną te piękne kwiaty we własnym ogródku, powinniśmy je czym prędzej posadzić. Cebulki sadzimy na głębokość równą trzykrotnej ich wysokości, najlepiej w grupach po kilkanaście sztuk danej odmiany (lepszy efekt). „Oko” przyciągną odmiany mniej pospolite, np.: Ice Cream (o pofalowanych różowo-biało-zielonych płatkach), Aria Card (śnieżnobiałe płatki o amarantowych, igiełkowych brzegach), Angelique (pełne, jasnoróżowe, a’la piwonie), Belicia (białe z ciemnoróżowymi lamówkami, niczym róże), Golden Glasnot (papuzie, złote z jasnozielonymi smugami), Orange Toronto (z jednej cebulki bukiet czerwonych, wysmukłych kwiatów), West Point (liliokształtne, złote), Mysterous Parrot (purpurowe, finezyjne), Belfort (strzępiaste, bordowe). Najlepiej kupować cebulki u sprawdzonego sprzedawcy, np. w sklepie wysyłkowym na www.dzialkowiecsklep.pl tel. 22 101 34 34, mamy wtedy pewność, że są doskonałej jakości i odpowiedniej odmiany. Warto wiedzieć, że w październiku możemy sadzić również szafirki, krokusy i czosnki ozdobne.

● Rozmnażamy konwalie Wykopujemy i dzielimy na trzywęzłowe odcinki kłącza konwalii. Sadzonki sadzimy na nowym miejscu co 5 cm.

● Przed przymrozkami Pamiętajmy, aby przed spodziewanymi przymrozkami przenieść do domu na zimowanie rośliny wrażliwe na mróz – pelargonie, datury, fuksje, lantany. Pomieszczenia do zimowania powinny być jasne (wyjątek datura) i chłodne (5–10ºC).

● Wykopujemy dalie i inne Po pierwszych przymrozkach wykopujemy dalie, mieczyki, begonie bulwiaste, pacioreczniki oraz mniej znane agapanty, błonczatki, frezje ogrodowe, krokosmie, zawilce wieńcowate i zefiranty. Nie są one mrozoodporne i należy je przechować przez zimę w pomieszczeniu. Po podsuszeniu należy je oczyścić i przenieść do przechowalni. Każda z tych pięknych roślin wymaga nieco innego postępowania, dlatego zainteresowanych tematem odsyłamy po szczegółowe instrukcje do „Działkowca”.

● Krzewy z gwarancją Co posadzić aby szybko osiągnąć dobry wizualnie efekt przy zastosowaniu roślin mało kłopotliwych? Postawmy na krzewy bez specjalnych wymagań glebowych, w pełni wytrzymałe na mróz, odporne na choroby i szkodniki, a przy tym ładne! Sprawdzą się więc m.in. berberysy Thunberga w licznych kolorowych odmianach bądź derenie. Co wybrać, jak skomponować i gdzie kupić – odpowiedź w „Moim Ogródku”. Warto pamiętać, że jesienią jest największy wybór roślin w sprzedaży oraz to, że jest to najlepsza pora do sadzenia.

Oczko wodne Rośliny wodne najbardziej wrażliwe na mróz (np. hiacynt wodny, topian osokowaty, niektóre grzybienie) przenosimy do ciepłych i widnych pomieszczeń, gdzie umieszczamy je w naczyniach z wodą. W miarę możliwości rozpinamy nad oczkiem siatkę, która zabezpieczy przed dostawaniem się liści do wody i ich gniciem. Jeśli nie zastosujemy siatki, trzeba będzie systematycznie zbierać liście z powierzchni wody aby nie zdążyły opaść na dno.

● Kwiaty jesieni Jesień to nie tylko okres efektownie przebarwionych liści i kolorowych owoców, gdyż wiele roślin również pięknie kwitnie w tym czasie. Co więcej, w ogrodzie nie muszą dominować typowo jesienne barwy, jak żółcie i brązy. Dzięki bylinom jesienne rabaty mogą być nasycone kolorami i tętnić życiem. Efektowne inspiracje w tym temacie można zaczerpnąć z miesięcznika „Działkowiec”.

● Trawnik przed zimą Ostatnie koszenie przeprowadzamy pod koniec października , jeśli pogoda sprzyja nawet w listopadzie. Tniemy na wysokość nie wyższą a nawet trochę niższą niż kosiliśmy w sezonie. Wygrabiamy trawnik, aby usunąć filc i inne resztki roślinne. Warto wzmocnić trawę przed zimą wykonując nawożenie fosforem.

Sezon na róże Jesienią warto zaprosić do ogrodu królowe – róże rabatowe, pnące lub okrywowe. W sprzedaży są tysiące odmian, ale nie wszystkie warte są uwagi. Lepiej wybierać odmiany licencjonowane – droższe, ale za to bardziej okazałe, efektowniejsze i „pewne”. Prawdziwymi gwiazdami ogrodu będą np. róże wielkokwiatowe. Olbrzymimi, białymi kwiatami zachwyci odmiana ‘Polar Star’. Duże, pachnące, ciemnoróżowe kwiaty ma ‘Senteur Royale’ – obie powtarzają kwitnienie. Żółte, pachnące pełne kwiaty średnicy 12 cm ma odmiana ‘Sterntaler’, a romantyczne blado żółto-różowe ‘Peace’. Spośród róż pnących ‘Aloha’ przyciągnie uwagę obfitością pachnących, różowo-łososiowych kwiatów, a ‘Blue Magenta’ – ciemnoróżowymi girlandami kwiatowymi o delikatnym zapachu. Spośród róż rabatowych wielokrotnie powtórzą kwitnienie odmiany: ‘Jazz’ (półpełna, różowołososiowa), ‘Heidi Klum Rose’ (ciemnoróżowa, pełna, silnie pachnąca), ‘China Girl’ (pełna, kanarkowa, delikatnie pachnąca). Pełna oferta przepięknych odmian róż – na www.dzialkowiecsklep.pl tel. 22 101 34 34 (można zamówić bezpłatny katalog). Sezon na róże trwa do zamarznięcia gleby – warto pamiętać, że jesienna oferta materiału szkółkarskiego jest bogatsza od tej na wiosnę.

● 3 w 1 Mało kto wie, że pelargonia pachnąca łączy w sobie atrakcyjny wygląd, piękny zapach i znaczne właściwości prozdrowotne. Olejek z tej rośliny ma działanie antydepresyjne, immunostymulujące, przeciwzapalne, przeciwbólowe, antyłojotokowe… a na dodatek odstrasza owady, w tym komary! Czy to nie wystarczy aby ją mieć na parapecie? Zainteresowanych uprawą i wykorzystaniem tej fascynującej domowej rośliny odsyłamy do „Działkowca”.

● Budujemy odporność Kilka chłodniejszych dni sprawiło, że dopadło nas przeziębienie. Powraca wiec pytanie: Co zrobić, aby nie chorować lub chorować jak najmniej? Z „Działkowca” można dowiedzieć się jak budować odporność organizmu, jakie działania powinniśmy wdrażać od najmłodszych lat, a jakie „na bieżąco”, aby bez szwanku przetrwać ten trudny okres. Czasem nie zdajemy sobie sprawy, jak łatwo jest pomóc własnemu organizmowi. Warto spróbować!

● Zioła dla mężczyzn W świecie ziół istnieją takie rośliny, które mają prozdrowotny wpływ na męskie przypadłości. Ich działanie to m.in. obniżenie ciśnienia krwi, zwiększenie hemoglobiny, obniżenie złego cholesterolu. Mężczyźni na ogół uważają, że są zdrowi, sprawni i w pełni sił. Jednak także ich w pewnym wieku dotykają różne dolegliwości. Z „Mojego Ogródka” można dowiedzieć się, jakie zioła i jak powinni oni stosować m.in. przy problemach z wątrobą, prostatą lub kamicą nerkową.

● Zbiór i przechowywanie owoców Powoli kończymy zbiór malin oraz późnych odmian śliw, jabłoni i grusz. Jeśli nocny, silniejszy przymrozek „zaskoczy” niezebrane jeszcze jabłka lub gruszki na drzewie, to takich owoców nie zbieramy. Trzeba odczekać kilka godzin i do zbioru można przystąpić dopiero po całkowitym ich odtajaniu i obeschnięciu na drzewie. Owoce, które przemarzły na drzewie, nie nadają się do długiego przechowywania, ponieważ szybciej przejrzewają i gniją. Jabłka i gruszki przeznaczone do przechowywania powinny być zdrowe, zebrane bez obić i uszkodzeń skórki. Pomieszczenia, w których zostaną złożone należy intensywnie wietrzyć – zwłaszcza w nocy, aby uzyskać jak najniższą temperaturę. W niższej temperaturze owoce można dłużej przechowywać, straty są mniejsze, a jakość lepsza.

● Czas sadzenia owocowych Jesień to najlepsza pora na sadzenie drzew i krzewów owocowych. W sklepach jest wtedy największy wybór gatunków i odmian, a pogoda sprzyja ukorzenieniu się roślin i przygotowaniu do zimy. Wybierajmy drzewka na podkładkach karłowych (jeśli gleby są żyzne) lub półkarłowych (na glebach słabszych), które stworzą mniejsze korony, zajmą mniejszą powierzchnię i łatwiej je pielęgnować. Sprawdzone odmiany drzew i krzewów można zamówić w sklepie wysyłkowym tel. 22 101 34 34. Szczególnie warto rozważyć posadzenie krzewów jagodowych. Dlaczego? Ponieważ: 1. nie zajmują dużo miejsca 2. owocują corocznie i bardzo długo 3. po posadzeniu nie musimy długo czekać na pierwsze owoce 4. mają małe wymagania glebowe i klimatyczne 5. posiadają dużą wartość odżywczą, a często i leczniczą. Każdy może wybrać coś dla siebie – od porzeczek i agrestu, po odmiany borówki amerykańskiej, jagodę kamczacką, doskonałą na przetwory (w tym nalewkę) aronię lub maliny, których owoce zbierać będziemy aż do przymrozków. Co wybrać, gdzie posadzić i jak pielęgnować? – odpowiedź w „Działkowcu”.

● Pryskamy brzoskwinie i nektaryny Kędzierzawość liści brzoskwini to najgroźniejsza choroba tych drzew. Powoduje deformacje, zgrubienia i przebarwienia (karminowe) liści. Skuteczne zwalczanie tej choroby jest możliwe tylko w okresie bezlistnym (jesienią i wczesną wiosną), przed nabrzmiewaniem pąków, stosując jeden z preparatów: Miedzian 50 WP, Miedzian Extra 350 SC, Carpene 65 WP, Syllit 65 WP. Rosnące w sąsiedztwie drzewa i krzewy należy również opryskać, gdyż mogą znajdować się na nich zimujące zarodniki grzyba.

● Oprysk na parcha jabłoni Po zbiorze jabłek, tuż przed opadnięciem liści, warto dokładnie opryskać drzewa 5% roztworem mocznika w celu ograniczenia rozwoju owocników parcha jabłoni, stanowiących źródło infekcji chorobą na wiosnę. Skuteczne zwalczenie tej choroby na działkach nie jest możliwe (bardzo dużo zabiegów chemicznych) dlatego sadząc nowe drzewka wybierajmy odmiany odporne na parcha np.: Ariwa, Florina, Free Redstar, Freedom, Goldstar, Gold Milenium, Melfree, Rajka, Rubinola, Sawa (najwcześniejsza), Topaz, Waleria, Witos lub mało podatne: Discovery, Egeria, Elise, James Grive , Katia.

● Gryzonie Ważne jest zabezpieczenie drzewek owocowych przed gryzoniami (myszy, nornice). Zimą obgryzają one korzenie i korę pni oraz gałęzi. Na pnie drzew, zwłaszcza młodych zakłada się specjalne plastikowe osłonki lub owija ciasno słomą. Pod drzewami nie powinno się pozostawiać zbyt grubej warstwy ściółki – jest to doskonałe miejsce schronienia dla gryzoni.

● Rak bakteryjny Coraz większym zagrożeniem dla drzew owocowych zwłaszcza pestkowych (czereśnia, wiśnia, brzoskwinia, morela) jest rak bakteryjny drzew owocowych. Bakterie zakażają pędy jesienią wnikając przez blizny po opadłych liściach. Powoduje to powstawanie wiosną nekroz na konarach i gałęziach. W miejscach tych tworzą się zgrubienia i wycieki gumy, co prowadzi do zamierania gałęzi i konarów powyżej miejsca zakażenia. W okresie opadania liści, nabrzmiewania pąków i kwitnienia należy opryskiwać drzewa Miedzianem.

● Turkuć podjadek W październiku w miejscach, gdzie turkuć podjadek zniszczył najwięcej roślin zakopuje się na głębokości 30– 40 cm nawóz koński lub kompost oznaczając wbitym pośrodku palikiem. Owady te chowają się na zimę w rozgrzany nawóz. Późną jesienią lub zimą należy wykopać obornik i wyjąć zwabione tam wcześniej turkucie.

Warzywne zbiory Zbieramy warzywa korzeniowe, najpierw marchew, później seler i pietruszkę. Dwa ostatnie gatunki można wykopać tuż przed większymi przymrozkami, nawet pod koniec miesiąca. Buraki, jeżeli jeszcze rosną, zbieramy jak najszybciej. Pozostawione dłużej w niższych temperaturach łatwo drewnieją.

Przez cały miesiąc trwają zbiory warzyw kapustnych do bieżącego spożycia (kalarepy, kapusty, kalafiorów i brokułów). W warzywniku pozostawiamy brukselkę, jarmuż i por zimowy. Warzywa korzeniowe i kapustne przechowujemy w chłodnej, wilgotnej piwnicy, natomiast cebulę w pomieszczeniach chłodnych, ale suchych.

● Sezon na dynie Dynia piżmowa zwana masłową lub orzechową jest warta bliższego poznania! Można z niej zrobić wiele oryginalnych potraw, podawać prosto z patelni, marynować… Właśnie teraz trwa sezon na jej zbiory, kto raz zasmakuje, w przyszłym roku będzie ją chciał mieć na własnej działce! Więcej o tej niezwykłej roślinie można przeczytać w „Moim Ogródku”.

Siew i sadzenie Na początku miesiąca możemy wysiać jeszcze rukolę i trybulę. Pozostawiamy rosnące warzywa liściowe (sałaty, szpinak, roszponkę) i rzepowate. Przy znacznych ochłodzeniach możemy uprawy przykryć włókniną. Jeśli jest ciepło i sucho, warzywa wymagają podlewania. W rejonach o mroźniejszym klimacie pod koniec października można sadzić czosnek. Powinno się go posadzić w takim terminie, aby zdążył się ukorzenić, ale nie wypuścił pędów, czyli tuż przed silniejszymi przymrozkami. Wierzchołek powinien być przykryty 5 cm warstwą ziemi. Pod osłonami kończymy uprawę warzyw ciepłolubnych, ale pozostaje jeszcze rzodkiewka i warzywa liściowe.

● Nawozy na czasie W tym roku znacznie więcej uwagi trzeba poświęcić na jesienne nawożenie upraw, głównie ze względu na nietypowe warunki pogodowe. Miesięcznik „Działkowiec” podpowie, jakie nawozy zastosować, kiedy i w jakich ilościach, jak pomóc roślinom iglastym, a co zastosować na podniszczony upałami trawnik.

● Sezon na kapustę Zamiast kupować kapustę kiszoną (nie zawsze smaczną i często drogą) można ją wyprodukować samemu. Nie trzeba kisić jej w beczce – wystarczy niewielki kamienny garnek lub słoik. Warto wiedzieć, że kapusta kiszona jest bardzo bogata w witaminę C, która ma istotne znaczenie w zapobieganiu i zwalczaniu przeziębień. Przepis na dobrą kapustę kiszoną można znaleźć w „Działkowcu”, a jeśli pojawią się jakieś problemy podczas kwaszenia (goryczka, ciemnienie) – z artykułu można dowiedzieć się, jak je rozwiązać.

● Wapnowanie Pamiętajmy, że nie zawsze jest potrzebne! Wieloletnie stosowanie nawozów wapniowych bez potrzeby może przynieść więcej szkody niż pożytku. O zasadności zabiegu decyduje badanie kwasowości gleby (tanie pH-metry można zamówić tel. 22 101 34 34) i preferencje planowanych do uprawy roślin. Orientacyjnie przyjmuje się, że w większości przypadków grządki wymagają wapnowania co 3–4 lata.

SEZON NA TULIPANY - 2015

tulipany1_archiwum_dzialkowca_2

 Białe, żółte, papuzie, fryzowane, peoniowe, liliokształtne… bogactwo odmian tych najpopularniejszych kwiatów wiosny oszałamia. Jeśli chcemy je podziwiać wiosną na własnej działce, powinniśmy posadzić cebulki do około 20 października. Cebule zdążą się jeszcze dobrze ukorzenić przed zimą, tak aby wiosną wraz z pierwszymi cieplejszymi dniami wystrzelić w górę.

Jak sadzić?

● Cebule sadzimy na głębokość równą trzykrotnej ich wysokości.

● Tulipany najlepiej sadzić w grupach po kilkanaście sztuk danej odmiany – uzyskamy tak najpiękniejszy efekt kolorowych plam.

● Cebule można sadzić w specjalnych plastikowych koszyczkach, co zabezpieczy je przed zjedzeniem przez gryzonie szukające jesienią i zimą pożywienia.

tulipany_2_archiwum_dzialkowca_1

Co posadzić?

Najlepszy efekt uzyskamy sadząc odmiany mniej pospolite, które wzbudzą zainteresowanie i podziw sąsiadów. A jest w czym wybierać! Doskonale sprawdzą się tak: Aria Card (śnieżnobiałe płatki o amarantowych, igiełkowych brzegach), Angelique (pełne kwiaty przypominające jasnoróżowe piwonie),Belicia (białe z ciemnoróżowymi lamówkami, przypominające kwiaty róż), Air (papuzie kwiaty, karbowane, różowe z jasnozielonymi pasemkami), Golden Glasnot (papuzie, złote z jasnozielonymi smugami), Orange Toronto (z jednej cebulki wyrasta bukiet czerwonych, wysmukłych kwiatów), West Point (kwiaty liliokształtne, w kolorze słońca), Mysterous Parrot (niczym egzotyczny ptak zachwycą purpurowym kolorem i finezją płatków), Danceline (kwiaty białe, pełne, z drobnymi ciemnoróżowymi cętkami), Belfort (efektowne strzępiaste płatki w bordowym kolorze).

Gdzie kupować?

● Najlepiej kupować cebulki u sprawdzonego sprzedawcy. Mamy wtedy pewność, że są zdrowe, odpowiedniej jakości oraz odmiany, jaką chcieliśmy. Sprawdzonym i renomowanym sprzedawcą roślin jest sklep wysyłkowy wydawcy miesięczników „Działkowiec” i „Mój Ogródek” na www.dzialkowiecsklep.pltel. 22 101 34 34, który szybko i profesjonalnie realizuje przyjęte zamówienia.

Porady ogrodnicze na luty

Zakupy na wiosnę Wszystkich działkowców zapraszamy do odwiedzenia sklepu wysyłkowego „działkowca” na www.dzialkowiecsklep.pl tel. 22 101 34 34. Są tam zarówno narzędzia i sprzęty przydatne na działce (np. kosiarki, wertykulatory, sekatory, kompostowniki), jak i nawozy, opryskiwacze, nasiona, cebule roślin ozdobnych, szczepionki mikoryzowe, produkty prozdrowotne i ekokosmetyki. Warte uwagi są też książki o tematyce ogrodniczej oraz Kalendarz biodynamiczny 2015 (ostatnie egzemplarze!). Codziennie wprowadzane są nowe produkty a wybrane objęte promocją. Wkrótce rusza sprzedaż drzewek i krzewów owocowych oraz ozdobnych, w tym licencjonowanych odmian róż. Zapraszamy!

Dobre bo własne! Czy warto na działce uprawiać warzywa i owoce, gdy świeże można kupić praktycznie przez cały rok? WARTO! Korzyści z własnych upraw jest wiele. Własne warzywa i owoce to przede wszystkim zdrowa żywność – świeża, o wysokiej zawartości cennych składników odżywczych, nieskażona, o doskonałym smaku i aromacie. Zatem nie tylko cena ma znaczenie – stawką jest nasze zdrowie, satysfakcja i dobre samopoczucie. Dlatego już teraz warto zaplanować wiosenne nasadzenia roślin sadowniczych oraz warzyw i ziół. Nieocenionymi doradcami w tym zakresie będą miesięczniki „Działkowiec” oraz „Mój Ogródek”.

Na trawniku Nie należy udeptywać śniegu na trawnikach. Najlepiej nie chodzić po tych samych śladach. Ubity śnieg tworzy lodową skorupę, pod którą brakuje powietrza. Dodatkowo wiosną warstwa taka dłużej topnieje. Wszystko to może skutkować obumieraniem trawy.

Sól i lód Śniegu ze ścieżek posypywanych solą nie można przerzucać na rabaty i trawnik. Sól źle wpływa na rośliny. Na działce najlepiej jej nie stosować. Sól można zastąpić np. gruboziarnistym piaskiem.

Bomba witaminowa Kiełki warzywne można tanio wyprodukować samemu. Są one źródłem wielu witamin i związków prozdrowotnych. Mogą być składnikiem prawie każdej potrawy. Warto je jeść, zwłaszcza na przedwiośniu gdy dokucza nam wiosenne przemęczenie. Godne przypomnienia są również surówki – skarbnica witamin, związków bioaktywnych i przeciwutleniaczy.

Podlewanie zimozielonych W czasie odwilży trzeba je obficie podlać. Częstą przyczyną ich złego przezimowania jest susza fizjologiczna, a nie mróz.

Pierwsze wysiewy Wysiewamy nasiona petunii, begonii stale kwitnących, celozji, astra chińskiego, gazanii lśniącej, lwiej paszczy, lewkonii letniej, szałwii błyszczącej. Po 3–4 tygodniach siewki pikujemy do małych doniczek i dalej uprawiamy w ciepłym i widnym pomieszczeniu.

Przycinamy ozdobne Jeśli nie ma mrozu, można przystąpić do przycinania żywopłotów z krzewów iglastych. Ważne jest, aby zakończyć ten zabieg przed rozwojem pąków. Wykonujemy też cięcie sanitarne krzewów liściastych, przycinając suche lub chore pędy oraz prześwietlamy okazy, których pędy rosną zbyt gęsto i krzyżują się.

Sadzonki z przechowalni Przechowywane rośliny balkonowe tworzą już zwykle nowe pędy. Warto to wykorzystać i rozmnożyć m.in. fuksje, lantany, pelargonie, pokrzelice. Sadzonki z 2–3 parami liści umieszczamy w pojemniku wypełnionym torfem z piaskiem lub gotowym podłożem do ukorzeniania i okrywamy kloszem lub namiocikiem z folii. Ustawiamy w ciepłym (20°C), widnym miejscu i regularnie zraszamy.

Zimowe zabezpieczenia Sprawdzamy i ewentualnie poprawiamy zimowe zabezpieczenia przed zającami i mrozem. Uszkodzenia należy niezwłocznie zasmarować, a rośliny dodatkowo zabezpieczyć.

Bielenie do poprawki W razie konieczności ponawiamy bielenie pni i nasad konarów drzew owocowych mlekiem wapiennym (wapno z dodatkiem farby emulsyjnej). Bielenie zabezpiecza rośliny przed ranami zgorzelinowymi, do których często dochodzi w lutym. Gotowe wapno do bielenia można zamówić na www.dzialkowiecsklep.pl lub telefonicznie: 22 101 34 34.

Prześwietlamy drzewa owocowe Od połowy lutego można prześwietlać drzewa jabłoni, grusz i śliw oraz krzewów jagodowych – agrestu, aronii, porzeczek, winorośli. Cięcie prześwietlające należy rozpocząć od najstarszych drzew jabłoni i odmian wytrzymałych na mróz. Wycinamy zbędne gałęzie i konary oraz pędy zagęszczające koronę, wrastające do środka korony, krzyżujące się oraz nakładające na siebie (ograniczające dostęp światła do środkowej części korony). W wierzchołkowej części korony wycinamy na gładko (jak najbliżej nasady) pędy rosnące pionowo (wilki). Pozostawiamy rzadko rozmieszczone pędy krótsze, rosnące ukośnie lub poziomo. Podczas prześwietlania niektórych odmian jabłoni (Cortland, Idared, Redkroft, Paulared) oraz krzewów porzeczki czarnej i agrestu należy wycinać (całkowicie lub do zdrowego miejsca) jednoroczne pędy z objawami mączniaka, przez co w dużym stopniu ograniczamy możliwość infekcji nowych przyrostów wiosną. Na starszych drzewach jabłoni należy zwrócić uwagę na pojawiające się nekrozy kory powstałe w wyniku porażenia drzew przez zgorzel i raka drzew owocowych. Jeżeli rany na gałęziach i konarach nie są zbyt rozległe, to można je dokładnie oczyścić z martwej tkanki ostrym nożem i posmarować preparatem Funaben 03 PA lub białą farba emulsyjną z 2% dodatkiem Miedzianu. Więcej informacji – w „działkowcu” i książce „Sztuka cięcia drzew i krzewów owocowych” – do nabycia na www.dzialkowiecsklep.pl lub tel. 22 101 34 34.

Tniemy winorośl Koniec lutego, to właściwy termin na przeprowadzenie zasadniczego cięcia formującego krzewów winorośli. Cięcie wykonywane w późniejszym terminie naraża krzewy na duże straty „soków” czyli pobranej przez korzenie wody i składników pokarmowych określanych jako tzw. płacz winorośli (płacz łozy). Zdarza się, że wyciekający z przyciętej łozy sok spływa na niżej położone pąki, które zasychają.

Zadbajmy o brzoskwinię Jeżeli temperatura w ciągu dnia przekroczy +6°C dokładnie opryskujemy drzewa brzoskwini i nektaryny przeciw kędzierzawości liści. Opryskiwanie przeprowadza się w stanie bezlistnym – tylko wtedy można zniszczyć zimujące zarodniki grzyba. Roztworem cieczy należy bardzo starannie pokryć całe drzewo (pień i wszystkie gałęzie). Najlepiej pierwszy zabieg wykonać preparatami miedziowymi jesienią po opadnięciu liści, a drugi na przedwiośniu stosując Syllit 65 WP, Carpene 65 WP (dodyna). Preparaty miedziowe ograniczają także raka bakteryjnego.

Profilaktyka Przeglądamy korony drzew i usuwamy zmumifikowane owoce oraz pędy z objawami zrakowaceń. Ograniczymy w ten sposób źródła rozprzestrzeniania się wiosną zarodników chorób grzybowych. Porażone owoce trzeba usunąć z działki lub głęboko zakopać.

Szkodniki iglaków W końcu lutego (przy temperaturze ponad 10ºC) zwalcza się zimujące larwy ochojników powodujące szyszkowate narośla na świerkach oraz wiosenne załamywanie igieł na modrzewiach. Niszczymy również zimujące jaja przędziorka sosnowca na drzewach i krzewach iglastych (cyprysiki, jałowce, sosny, świerki, żywotniki). W zwalczaniu tych szkodników stosuje się preparaty zawierające olej parafinowy, np. Promanal 60 EC (0,2%), Floril 019 AL.

Na porzeczce czarnej Z krzewów obrywamy nabrzmiałe (kapustowate) pąki zasiedlone przez szpeciela wielkopąkowca porzeczkowego. Wielkopąkowiec przenosi groźną chorobę wirusową – rewersję porzeczki, ograniczają owocowanie. Należy sadzić krzewy pochodzące z kwalifikowanych szkółek oraz odmiany tolerancyjne na wielkopąkowca (Ben Hope, Ben Gairn, Ores). W przypadku bardzo silnego zaatakowania krzewy należy usunąć.

Dokarmiamy ptaki W dalszym ciągu systematycznie dokarmiamy ptaki, przylatują one w te same miejsca. Nie należy dawać im: resztek pożywienia, ponieważ zawierają sól i przyprawy. Szkodliwy dla ptaków jest również spleśniały, a także rozmoczony w wodzie chleb, który po rozmarznięciu kwaśnieje.

Własna rozsada W połowie miesiąca w skrzynki wysiewne siejemy sałatę, pory, cebulę, później – do doniczek – kapustę głowiastą i kalarepę. Sałata wymaga pikowania w fazie rozwiniętych liścieni.





Porady ogrodnicze na sierpień

● Od przybytku głowa nie boli... Lato w pełni. Na naszych działkach dojrzewają owoce i warzywa. Warto z nich korzystać na bieżąco, a nadwyżki przetwarzać. W sierpniowym wydaniu miesięcznika „Mój Ogródek” (cena tylko 2,49 zł!) można znaleźć m.in. łatwe przepisy na smaczne i orzeźwiające koktajle owocowe oraz odchudzające sałatki warzywne. Ponownie modne staje się przetwarzanie warzyw i owoców według sprawdzonych domowych receptur. Warto zatrzymać lato i przyrządzić przetwory z działkowych warzyw, ziół i owoców – plonów, co do których mamy pewność, że są zdrowe! Jak utrwalić ich walory smakowe i zdrowotne? Po praktyczne rady i konkretne przepisy odsyłamy również do wrześniowego wydania „Działkowca”.

● Dzielenie irysów To dobra pora na dzielenie irysów (kosaćców) bródkowych. Ich kwitnienie przypada na czerwiec. Zabieg ten jest szczególnie wskazany, jeśli rośliny uprawiane są na jednym miejscu powyżej 4–5 lat. Najlepiej wybierać fragmenty kłączy z zewnętrznej części kępy, zakończone wachlarzem liści z których nie wyrosły kwiaty. Część nadziemną należy skrócić do 20–30 cm. Ważne jest, aby rośliny sadzić na nowym miejscu. Kłącza sadzi się płytko, lekko z ukosa, mocniej zagłębiając część z rozetą liściową.

● Pielęgnacja Regularnie nawadniamy rośliny, zwłaszcza byliny kwitnące latem. Szczególnie wrażliwe na suszę są płomyki wiechowate i astry. Systematycznie usuwamy przekwitłe kwiatostany, co przedłuża kwitnienie niektórych bylin (nachyłek, driakiew), a niektóre zmusza do ponownego kwitnienia (ostróżka, złocień, szałwia, lawenda). Poprawia to wygląd roślin oraz korzystnie działa na wzrost. Pamiętajmy również, że wysokie byliny wymagają podpór.

● Rośliny dwuletnie Na początku miesiąca sadzimy na miejsce stałe dzwonki ogrodowe, naparstnice, goździki brodate (rozstawa 25x25 cm).

● Cebulowe na wiosnę Wkrótce rozpocznie się sezon sadzenia roślin cebulowych. W sprzedaży są już pierwsze cebulki ciekawych odmian w dobrej cenie (kilka sztuk za kilka złotych). Warto rozważyć posadzenie tych roślin, bo jeśli tego nie zrobimy późnym latem i jesienią, pozostanie nam tylko podziwianie ich urody na rabacie sąsiada. Kto nie ma pomysłu na wiosenną aranżację rabaty z cebulowymi może zainspirować się zdjęciami i projektami z sierpniowego wydania „Mojego Ogródka” oraz wrześniowego „Działkowca”. Polecamy też zakupy cebulek na www.dzialkowiecsklep.pl – szybko, tanio, profesjonalnie!

● Dalie Teraz wymagają regularnego podlewania i nawożenia (Azofoska 3 dag/m2) ponieważ intensywnie rosną i zawiązują kwiaty. Odmiany wysokie warto podpierać.

● Chwasty w trawniku Pojawiają się na każdym trawniku, a do najbardziej uciążliwych należą te, które dostosowały się budową do częstego i niskiego koszenia. Jak z nimi walczyć? Poza uciążliwym ręcznym wyrywaniem są inne skuteczne metody – więcej w sierpniowym wydaniu „Działkowca”.

● Dzielenie piwonii Wykonujemy je pod koniec miesiąca. Do dzielenia najlepsze są rośliny pięcioletnie. Karpę dzieli się na kilka części ostrym nożem, tak aby każda miała co najmniej 3–5 pąków odnawiających. Przed ponownym posadzeniem na dno dołka daje się dobrze rozłożony obornik lub kompost. Rośliny sadzi się tak aby pąki na karpach były około 4 cm pod powierzchnią gleby (więcej na ten temat w sierpniowym „Działkowcu”).

● Kwiaty do suszenia W dni słoneczne i suche ścinamy kwiaty przeznaczone do zasuszania. Szczególnie odpowiednie do tego są rośliny roczne, takie jak: kocanka, suchołuska, zatrwian, chaber, szarłat, gomfrena, złociszek, lonas, jęczmień, dmuszek oraz byliny: mikołajek, lawenda, piórkówka, miskant. Najlepiej ścinać je na początku kwitnienia, wiązać w małe pęczki i zawieszać kwiatostanami w dół w ciemnym, przewiewnym i suchym miejscu.

● Wypoczynek w cieniu Śródziemnomorskie upały skłaniają do poszukiwania wytchnienia w cieniu. Mogą go nam dać nie tylko drzewa, ale i różnego rodzaju zadaszenia, które możemy szybko wykonać sami. Do wyboru mamy najprzeróżniejsze daszki, ale też zacienienia z tkanin, w tym modne ostatnio żagle (do kupienia na www.dzialkowiecsklep.pl). Zainteresowanym wykonaniem żaglowego zadaszenia miejsca wypoczynku polecamy artykuł w sierpniowym „Działkowcu”.

● Odrosty Systematycznie usuwamy odrosty korzeniowe i dzikie pędy wybijające z podkładki drzew. Konkurują one z odmianą szlachetną o składniki pokarmowe i jeśli w porę ich nie usuniemy, mogą ją zagłuszyć.

● Iglaki. Moda na te rośliny nie przemija. Zachowują dekoracyjność przez cały rok i nie wymagają tak starannej pielęgnacji jak inne rośliny. Można je sadzić w ogrodzie przez cały sezon (sprzedawane są w pojemnikach), choć koniec lata jest optymalnym terminem. Najlepiej wybierać te słabo rosnące lub karłowe, aby w przyszłości nie mieć problemów z zacienieniem działki lub „zagłuszaniem” sąsiednich roślin. Zainteresowanych tematem iglaków odsyłamy do sierpniowego wydania „Działkowca”.

● Zielone oczko Pogoda sprzyja rozwojowi w wodzie glonów powodujących jej zazielenienie. Powodem takiego stanu jest zaburzenie równowagi w ekosystemie, jakim jest oczko wodne. Jest kilka skutecznych sposobów na jej przywrócenie. Warto się z nimi zapoznać („Działkowiec”, wydanie sierpniowe) aby nie dopuścić do dalszego pogłębiania się problemu.

● Zbiory owoców Trwają zbiory jabłek, gruszek, śliwek a także wczesnych odmian winorośli. Przed planowanym zbiorem dobrze jest usunąć z krzewów liście cieniujące grona aby pod wpływem światła owoce nabrały lepszego smaku i równomierniej dojrzewały. Przez cały miesiąc zbieramy owoce borówki wysokiej. Z uwagi na nierównomierne dojrzewanie długość tego okresu dla każdej z odmian zależy od przebiegu pogody oraz właściwego zaopatrzenia roślin w wodę. Jest to szczególnie ważne w okresie wzrostu i dojrzewania jagód.

● Podpieranie gałęzi Trwa bardzo intensywny wzrost owoców przez co czasem konary nie wytrzymują obciążenia i łamią się (zwłaszcza u grusz i śliw). Aby temu zapobiec warto podeprzeć gałęzie, na których jest bardzo dużo owoców.

● Letnie cięcie jabłoni Na początku miesiąca przeprowadzamy cięcie letnie u odmian jabłoni, których owoce dojrzewają w końcu sierpnia lub na początku września. Dzięki temu do jabłek dotrze więcej światła przez co będą lepiej wybarwione i słodsze. Wycinamy na gładko wyrastające w koronie silne, tegoroczne przyrosty tzw. wilki.

● Cięcie pestkowych Druga połowa jest najlepszym terminem prześwietlania wiśni i czereśni. O tej porze roku ryzyko zainfekowania roślin chorobami kory i drewna jest najmniejsze. Drzewa tniemy przy suchej i słonecznej pogodzie, zabezpieczając większe rany odpowiednimi preparatami. Więcej na ten temat w sierpniowym „Działkowcu”.

● Sadzenie truskawek Sierpień to dobra pora na sadzenie truskawek. Nie powinno się uprawiać truskawek na miejscu po truskawkach, malinach czy pomidorach. Truskawki najlepiej jest sadzić w rozstawie 70-80 cm i 25-30 cm w rzędach. W sierpniowym „Działkowcu” poza informacjami dotyczącymi prawidłowego sadzenia i pielęgnacji młodych truskawek pokazano sprawdzone odmiany truskawek powtarzających owocowanie (na zbiór wiosną i jesienią).

● Czym pryskać? Przypominamy, że zestawienia polecanych środków ochrony roślin opublikowane są na stronie internetowej PZD (www.pzd.pl) oraz plakatach rozwieszonych na ogrodowych tablicach informacyjnych.

● Mączniaki na ozdobnych Biały mączysty nalot na liściach wielu roślin ozdobnych to widok powszechnie spotykany o tej porze roku. W większość przypadków potrzebna jest nasza interwencja aby chorobotwórcze grzyby całkowicie nie pozbawiły roślin dekoracyjności. Kto zatem potrzebuje fachowej rady na ten temat, powinien przeczytać artykuł w sierpniowym „Działkowcu”.

● Profilaktyka Systematycznie należy usuwać opadłe, silnie porażone liście z sąsiedztwa drzew i krzewów owocowych oraz porażone resztki po zbiorach warzyw. Ma to kolosalne znaczenie w ograniczaniu źródeł infekcji chorobami grzybowymi w tym i przyszłym sezonie wegetacyjnym.

● Choroba porzeczek i agrestu Groźną chorobą jest opadzina liści porzeczki, która prowadzi do przedwczesnego masowego opadania liści. Wpływa to na słabsze owocowanie w następnym sezonie i obniżenie mrozoodporności. Objawami są liczne, drobne brunatne plamy. Należy usuwać opadłe liście, na których zimuje choroba, a po zbiorze owoców krzewy opryskać (Score 250 EC, Zato 50 WG).

● Robaczywe śliwki Do pierwszej połowy sierpnia latają motyle owocówki śliwkóweczki. Ich larwy powodują robaczywienie owoców. Obecność motyli stwierdza się stosując pułapki feromonowe (do nabycia na www.dzialkowiecsklep.pl lub tel. 22 101 34 34). Licznie odławiające się motyle (samce) świadczą o zagrożeniu i konieczności zwalczania (Calypso 480 SC, Runner 240 SC).

● Problemy z pomidorami Często na pomidorach występują objawy, które nas niepokoją. Oswoiliśmy się już z zarazą ziemniaka i wiemy jak ją ograniczać (oprysk co 5–7 dni, Curzate M, Acrobat, Amistar, Signum, Timorex Gold). Mniej znane są przyczyny np. pękania owoców, zwijania liści, nietypowych plam na owocach lub liściach. Po praktyczne rady, jak im zapobiegać i zwalczać odsyłamy do sierpniowego „Działkowca”.

● W pełni sezonu Zbieramy już czosnek z sadzenia wiosennego, wyrywamy kolejne partie cebuli (gatunki te trzeba jeszcze dosuszać), pomidory, paprykę, ogórki, cukinie, patisony i kabaczki. Korzystamy w pełni z włoszczyzny, buraków, sałaty, fasoli. Do zbioru dorastają kolby kukurydzy cukrowej, uprawianej z siewu. Ziarniaki w kolbie muszą mieć dojrzałość mleczną (soczyste i miękkie). Po zbiorze wszystkich kolb uprawę kukurydzy likwidujemy. Zaczynają dojrzewać melony, ich dojrzałość poznaje się po wspaniałym intensywnym aromacie, a owoce w pobliżu szypułki stają się lekko miękkie.

● Pielęgnacja Regularnie odchwaszczamy, podlewamy i dokarmiamy warzywa o dłuższym okresie wegetacji (marchew, pietruszkę, selery, pory). Nawozimy pogłównie warzywa korzeniowe i kapustne oraz pomidory.

● Siew i sadzenie Przez cały miesiąc możemy wysiewać do gruntu warzywa o krótkim okresie wegetacji: rzodkiewkę, szpinak, roszponkę. Wysadzamy jeszcze rozsady kapusty pekińskiej, kalarepy, endywii, kopru włoskiego, jarmużu oraz wczesnych odmian sałat. Przed podjęciem decyzji o jesiennych wysiewach warto przeczytać o jesiennej rozsadzie warzyw w sierpniowym wydaniu „Działkowca”.

· Ogławianie pomidorów Na początku miesiąca pamiętajmy o ogławianiu wysokich odmian pomidorów – usuwamy wierzchołek pędu, pozostawiając dwa liście nad najwyżej położonym gronem.

● Nawozy zielone Po zbiorze plonu głównego na zagony można wysiewać rośliny na nawóz zielony. Najczęściej stosuje się rośliny bobowate – łubin, peluszkę, wykę, a także gorczycę, rzepak, żyto. Głównym celem stosowania nawozów zielonych jest zwiększenie zawartości próchnicy w glebie i poprawa jej urodzajności. Można też wysiać rośliny oczyszczające glebę, które wydzielają do niej substancje redukujące ilość czynników chorobotwórczych i stymulujące rozwój pożytecznej mikroflory. Ich system korzeniowy rozluźnia glebę, poprawia jej strukturę, korzystnie wpływa na właściwości powietrzno-wodne. Rośliny te można stosować jako poplon, choć wśród nich są również rośliny ozdobne. Więcej na ten temat w miesięczniku „Działkowiec”.

● Koniec nawożenia Kończymy nawozić drzewa i krzewy ozdobne i owocowe. Jeśli tego nie zrobimy, młode pędy nie zdążą zdrewnieć i zimą przemarzną.

● Ekokompost Wszystkie resztki roślinne przeznaczamy na kompost. To najlepszy i najtańszy nawóz organiczny, a jego zrobienie nie jest trudne. O zaletach kompostu, a także zasadach jego prawidłowego przygotowania można przeczytać w sierpniowym „Działkowcu”.

● Na pomoc wątrobie Wątroba bardzo ciężko pracuje w naszym organizmie. Zanieczyszczone środowisko, nieodpowiednia dieta, nadużywanie leków i alkoholu, infekcje wirusowe powodują dodatkowe jej obciążenie. Warto więc zaopatrzyć się w rośliny, które pomogą zadbać o ten ważny organ. Są to nie tylko zioła, ale i wiele warzyw, których nie podejrzewamy o tak dobroczynny wpływ na leczenie i regenerację wątroby. Po szczegóły odsyłamy do sierpniowego „Działkowca”.




JESIEŃ – PRZYGOTOWUJEMY SIĘ DO MROZÓW

chochol

Na działce dawno już po zbiorach. Porządkujemy grządki i przygotowujemy się do zimy.

Resztki roślinne składamy na kompost, a te z wyraźnymi objawami groźnych chorób, o ile nie dotyczy nas całoroczny zakaz spalania, unieszkodliwiamy w ogniu. Ważne, by je wcześniej wysuszyć, co zapobiegnie nadmiernemu zadymianiu otoczenia. Należy przy tym pamiętać, że naruszenie wprowadzonego przez władze lokalne (gminy) całkowitego zakazu spalania stanowi wykroczenie i podlega grzywnie.

Można jeszcze przekopać grządki, które należy pozostawić w tzw. ostrej skibie, czyli nie grabione po kopaniu. Jeżeli zachodzi potrzeba zastosowania nawozów wapniowych – to należy je rozsiać przed przekopaniem, by nawóz zmieszał się z glebą.

Temperatura zewnętrzna waha się od kilku stopni powyżej 0 o C do lekkich przymrozków nocnych, które nie zagrażają roślinom przystosowanym do klimatu umiarkowanego. Coraz częściej sadzimy jednak na działkach rośliny z cieplejszych stref klimatycznych, które przeżywają spadek temperatury do kilku stopni C poniżej 0, lecz wymagają zabezpieczenia przed silniejszymi mrozami. Należą do nich zimozielone berberysy, hortensje, kalmie, kiścienie, laurowiśnie, ostrokrzewy, azalie japońskie, pierisy, także trawy pampasowe, rozplenica japońska.

Jak zabezpieczać rośliny przed przemarznięciem? Sposobów jest wiele, a każdy z nich sprawdza się najlepiej dla określonych grup roślin, niekiedy łączymy je:

  • kopczykowanie – usypujemy kopczyk z ziemi wys. ok. 30 cm wokół pni nowo posadzonych drzewek owocowych, tak, by miejsce okulizacji było osłonięte; w taki sam sposób chronimy róże i hortensje; kopczyki rozgarniamy dopiero na wiosnę, po ustąpieniu mrozów
  • ściółkowanie gleby – stosujemy rozdrobnioną korę, ziemię kompostową, słomę, ścięte pędy bylin, traw, łęty pomidorów, agrowłókninę (co najmniej dwie warstwy) – do zabezpieczenia wrażliwych na mróz bylin, roślin cebulowych, jesiennych zasiewów warzywnych
  • chochoły ze słomy (najlepsza jest żytnia), białej agrowłókniny lub tektury – osłaniamy pnie młodych drzewek owocowych i róż piennych, także gatunki hortensji wrażliwe na mróz oraz trawy ozdobne
  • stroisz z gałązek roślin iglastych – nadaje się do zabezpieczania roślin niskich, np. wrzosów, żurawiny, stosuje się także do osłaniania roślin cebulowych, szczególnie takich jak agapant, zawilec powabny, cyklamen neapolitański, warto zabezpieczyć także hiacynty, narcyzy, kosaćce holenderskie i lilie orientalne.
  • bielenie pni i nasady konarów starszych drzew owocowych – biały kolor odbija promienie słoneczne i chroni drzewa przed powstawaniem ran zgorzelinowych powstających wskutek nagrzewania się tkanek w pogodny dzień i gwałtownego ochładzania ich z powodu nagłego spadku temperatury mroźnym wieczorem; zabieg wykonujemy w połowie grudnia i powtarzamy w razie potrzeby w styczniu; stosujemy mleko wapienne – mieszankę 2 kg wapna palonego, 10 l wody z dodatkiem dobrze rozdrobnionej gliny dla zwiększenia przyczepności.

Warto zapamiętać kilka zasad:

  • do zimowego okrywania roślin i ściółkowania przystępujemy, gdy wierzchnia warstwa gleby zacznie przemarzać
  • do okrywania roślin nie stosuje się folii polietylenowej ani innych materiałów nie przepuszczających powietrza
  • opadłe liście nie nadają się do osłaniania roślin cebulowych, gdyż tworzy się z nich twarda, zbita warstwa, którą trudno usunąć wiosną bez uszkodzenia młodych liści wrastających w okrywę
  • trawy i hortensje przed okryciem związujemy sznurkiem z naturalnych materiałów, źdźbła traw wycinamy dopiero wiosną
  • zapowiedź silnych mrozów oznacza konieczność zastosowania dodatkowych osłon, np. warstw słomy, stroiszu lub agrowłókniny
  • wszelkie osłony zdejmuje się wiosną, po ustąpieniu mrozów; w przypadku dużego ocieplenia czy intensywnej odwilży osłony można lekko rozluźnić, ale należy pamiętać o ponownym zabezpieczeniu w razie nawrotu mrozu.

Rośliny zimozielone wymagają zimą szczególnej opieki. Szczególnie wrażliwe są na niedobór wody, ponieważ stale zachodzi w nich proces transpiracji, a pobór wody przez system korzeniowy jest ograniczony podczas mrozów. Największe uszkodzenia powstają w czasie mroźnej, bezśnieżnej lecz słonecznej pogody, a mroźny wiatr dodatkowo przyspiesza transpirację i powoduje przesychanie wierzchołkowych części roślin. Wskazane jest wówczas cieniowanie roślin specjalnymi cieniówkami lub osłonięcie ich białą agrowłókniną oraz podlewanie podczas odwilży. Strumień wody o temperaturze zbliżonej do temperatury powietrza kierować należy bezpośrednio na podłoże unikając zraszania całych roślin. Należy także zabezpieczyć iglaki przed deformacją pod wpływem ciężkiego śniegu, specjalnymi siatkami lub obwiązując ich korony sznurkiem. Śnieg należy z nich usuwać, nie dopuszczając do utworzenia się grubej, zlodowaciałej i ciężkiej warstwy, gdyż może spowodować trwałe deformacje a nawet uszkodzenia w postaci wyłamanych gałęzi.

Przygotowała:
mgr inż. B. Łupkowska
instruktor ogrodniczy OZ PZD w Legnicy
źródła: „działkowiec”, opracowania własne


Porady ogrodnicze na lipiec

Tym razem wyjaśniamy m.in. czym jest hortiterapia, jak odmienić wygląd altany po liftingu oraz  jakie środki warto stosować do ochrony roślin.

Tutaj czytaj więcej (KLIK)



CIĘCIE DRZEW OWOCOWYCH

ciecie_drzew_i_krzewow

Wielu działkowców nie umie fachowo ciąć drzew owocowych. Korony drzewa są gęste, a owoce małe niesmaczne, nie wybarwione.

Chcąc przyjść z pomocą działkowcom, daję kilka porad z tego zakresu w dużym skrócie posługując się materiałem źródłowym prof. Augustyna Mika oraz doświadczeniem własnym.

Druga połowa lutego to dobry termin do rozpoczęcia cięcia zimowo-wiosennego drzew, krzewów, winogron. Cięcie i formowanie koron, obok właściwego doboru podkładki odmiany, należą do podstawowych metod regulowana i wzrostu i owocowania drzew. Zabiegi cięcia i formowania koron wpływają pośrednio lub bezpośrednio na większość procesów zachodzących w roślinie i dlatego zaliczane są do najtrudniejszych zabiegów pielęgnacyjnych. W ogrodach działkowych należy sadzić drzewa na podkładkach niskich lub średnio niskich np. grusza karłowa na podkładkach M9, P22 oraz jabłonie półkarłowe szczepione na podkładkach M26, P14, P60. Po posadzeniu, cięcie trzeba zastąpić do niezbędnego minimum (wyrównanie wysokości drzewek, skrócenie zbyt długich pędów bocznych), a przy formowaniu koron drzew, cięcie trzeba zastąpić odginaniu pędów do pozycji poziomej, sprzyja to wczesnemu wchodzeniu drzew w okres owocowania.

Drzewa owocowe sadzimy jesienią lub wiosną, lecz przycinamy pędy zawsze wiosną, przywracając równowagę między głównymi organami drzewa – korzeniami i pędami.

Cięcie zimowo-wiosenne drzew należy przeprowadzić od połowy lutego do polowy kwietnia.

Cięcie zimowo-wiosenne polega na prześwietlaniu korony drzew i krzewów (gałęzie nie powinny się krzyżować ani nachodzić na siebie). Skracanie pędów pobudza wzrost (rosną wilki) i hamuje tworzenie się paków kwiatowych. Celem cięcia jest wymóg sanitarny, który polega na usuwaniu chorych gałęzi, a nawet samej chorej kory, ogranicza rozpowszechnianiu się chorób, pozwala drzewu zagoić rany. Prześwietlanie korony stwarza warunki nie sprzyjające rozwojowi niektórych grzybów chorobotwórczych, które lubią mrok i wilgoć. Wreszcie cięcie jest konieczne, aby owoce były duże i smaczne i dobrze wybarwione. Przez coroczne cięcie zmuszamy drzewa do regularnego owocowania, jak również jego odmładzania.

Cięcie letnie wykonujemy od lipca do końca września. Latem po zerwaniu owoców należy ciąć drzewa pestkowe takie jak: wiśnia, czereśnia, wczesne odmiany śliw, porzeczki, agrest maliny, jeżyny, ponieważ w tym czasie ich korona i drewno są najmniej narażone na zakażenie chorobami.

Cięcie letnie wykonuje się również dla lepszego wybarwiania owoców np. grusz czy jabłoni. Cięcie letnie najlepiej wykonywać w drugiej połowie lipca i w sierpniu, usuwając z koron jabłoni i grusz silne pionowe pędy zwane wilkami, oraz duże przyrosty jednoroczne z górnych partii koron. Cięcia wykonane wcześniej, w czerwcu i pierwszej połowie lipca, spowodują pojawienie się nowych przyrostów, a więc konieczność ponownego cięcia.

Cięcie letnie polega na skręcaniu pędów, co powoduje formowanie się pąków kwiatowych, powstawaniu krótkopędów owoconośnych i jest stosowane do pokrycia nimi głównych gałęzi. Gatunki pestkowe cięte na przedwiośniu lub wiosną, są narażone na infekcje przez grzyby i bakterie niszczące korę i drewno. Z tego powodu w terminie wiosennym wykonuje się tylko cięcie formujące koronę młodych drzew (rany są mniejsze).

Jeżeli drzewo rośnie silnie, to nie trzeba skracać jego pędów, zwłaszcza wiosną, aby nie stymulować jeszcze bardziej wzrostu. Natomiast usuwa się u podstawy pewną liczbę pędów lub gałęzi, zależnie od potrzeby. Jeśli drzewo, mimo dobrych warunków rośnie zbyt słabo, to silnie skracamy pędy aby pobudzić drzewo do wzrostu.

Skracanie wiosenne pędów pobudza wzrost i hamuje tworzenie się paków kwiatowych.

Skracanie letnie nie hamuje formowania się pąków kwiatowych, lecz powoduje powstawanie wielu krótkopędów owoconośnych i jest często stosowana dla pokrycia nimi głównych gałęzi. Aby po cięciu gałęzi rozwinął się prosty przyrost, należy ciąć około 5 mm nad pakiem skośnie, cięciem skierowanym w dół od pąka. Ciąć tak aby pąki były skierowane na zewnątrz korony drzewa.

Regulowanie wielkości plonu polega między innymi na przerzedzaniu zawiązków, które wykonuje się z powodu nadmiaru zawiązków. Powoduje to wejście drzew w owocowanie przemienne, przy obfitym zawiązaniu, przerzedzanie jest konieczne dla poprawy jakości owoców. W praktyce przerzedza się zawiązki jabłek, gruszek, śliwek, brzoskwini, moreli.

Opracował:
mgr Antoni Pieniążek
Instruktor Krajowy SSI

Dużo szczegółowego materiału znajdziesz w podręczniku:

„Sztuka cięcia drzew i krzewów owocowych” – prof. Augustyna Mika

ZIMA W OGRODZIE

zima19Skończył się grudzień, a zima nadchodzi w tym roku wyjątkowo powoli. W naszych ogrodach panuje spokój, życie pozornie zamarło. Uważny obserwator zauważy jednakże wiele oznak życia. Wiele gatunków ptaków zimuje na działkach; warto zadbać o nie dokarmiając w mroźne, zimowe dni. Kiedy jednak już rozpoczniemy dokarmianie, należy je kontynuować aż do ustania mrozów i stopienia śniegu. Pokarm możemy przygotować sami, lub zakupić gotowy w sklepie, w postaci mieszanki różnych ziaren, luzem czy w formie kul zespolonych niesolonym tłuszczem, mogą być także plastry niesolonej słoniny (pamiętajmy, że sól jest zabójcza dla ptaków). Pokarm wykładamy w zadaszonym karmniku lub zawieszamy na drzewie. Co zyskamy? Wiele ptaków przyzwyczaja się do miejsca; wiosną założą gniazda w pobliżu, a my zyskamy sprzymierzeńców w zwalczaniu wielu gatunków szkodników.

Łagodną, bezmroźną pogodę możemy wykorzystać na dokończenie jesiennych porządków w ogrodzie; o ile ziemia nie jest zmarznięta, to można jeszcze przekopać zapomniane grządki. O ile nie pobieliliśmy pni i nasady konarów naszych drzewek owocowych, to także jeszcze możemy to wykonać. Zabieg ten chroni drzewa przed skutkami wahań temperatur na wiosnę. W tym celu należy użyć mleka wapiennego – mieszanki 2 kg wapna palonego, 10 l wody z dodatkiem dobrze rozdrobnionej gliny dla zwiększenia przyczepności.

W naszych ogrodach sadzimy coraz więcej gatunków roślin pochodzących z łagodniejszych stref klimatycznych, wymagających okrycia na zimę. Jeśli ktoś tego jeszcze nie zrobił, to na razie nie ma powodów do obawy, dotychczasowe temperatury powietrza nie stwarzały zagrożenia dla tych roślin. Nie mniej należy śledzić prognozę pogody i przed spodziewanymi większymi mrozami wskazane jest zabezpieczenie gleby pod wrażliwymi drzewami i krzewami dodatkową warstwą liści, kory, lub zrębków, co zapobiegnie przemarznięciu korzeni; podobnie zabezpieczamy miejsca, gdzie rosną bardziej wrażliwe na mróz byliny. Do okrycia bylin oraz róż można z powodzeniem zastosować także gałązki roślin iglastych. Okrywanie części nadziemnej wykonujemy nie prędzej niż po wystąpieniu pierwszych przymrozków. Szczególnie narażone na uszkodzenia mrozowe młode drzewka owijamy słomą, jutą lub białą agrowłókniną; można użyć także falistą tekturę, kartony czy nawet kombinację wymienionych materiałów i obwiązać sznurkiem. Pamiętajmy, że nie należy stosować folii do zabezpieczania roślin, gdyż nie przepuszcza powietrza i pary wodnej. Warto także zabezpieczyć młode iglaki przed deformacją przez śnieg przez obwiązanie ich koron sznurem lub specjalną siatką.

W przypadku roślin zimozielonych ważne jest podlewanie w bezmroźne i suche dni oraz ochrona przed silnym nasłonecznieniem i wiatrem, gdyż oba te czynniki powodują nadmierną transpirację, a przy zamarzniętej ziemi pobór wody przez system korzeniowy jest mocno ograniczony lub wręcz niemożliwy (zjawisko suszy fizjologicznej). W tym celu należy stosować siatki cieniujące lub włókniny.

Kiedy już nadejdzie mróz i opady śniegu, warto pamiętać o strząśnięciu śniegu z gałęzi drzew i krzewów, szczególnie iglastych. Obfite opady wilgotnego śniegu mogą spowodować deformację iglaków a nawet wyłamanie gałęzi pod jego ciężarem.

Zima to także trudny czas dla mieszkańców naszych oczek wodnych, szczególnie dla ryb. Mają one szansę przetrwać mroźną zimę tylko w zbiornikach o głębokości powyżej 80cm, jeśli zadbamy o dopływ tlenu. Możemy to zrobić np. wykonując przeręble lub umieszczając specjalne pływaki ze styropianu, ewentualnie pęczek z trzciny czy pędów bambusa. W razie większych mrozów należy regularnie sprawdzać, czy ryby majś dostęp do powietrza, gdyż gruba warstwa lodu utrzymująca się przez kilka – kilkanaście dni może spowodować brak tlenu w wodzie i uduszenie się ryb. Jeśli nasze oczko jest płytkie lub nie mamy możliwości kontrolowania stanu lustra wody, lepiej rybki odłowić i zapewnić im zimowanie w dużym akwarium w chłodnym pomieszczeniu. Wodę można wówczas wypompować i dokonać przeglądu stanu technicznego zbiornika oraz wykonać niezbędne prace konserwacyjne.

Kolejne prace to regularne sprawdzanie stanu przechowywanych warzyw (np. cebuli, marchwi, pietruszki, a także nasion fasoli, grochu) oraz owoców i systematycznie usuwamy te, na których pojawiają się objawy chorobowe, co ograniczy zakażanie pozostałych zbiorów.

Amatorzy świeżych warzyw mogą rozpocząć pędzenie korzeni pietruszki i selera na natkę, cebuli na szczypior, czy wcześniej przygotowane kępki szczypiorku, a nawet cykorię sałatową. Rośliny posadzone do doniczek nie mają dużych wymagań, dobrze rosną w zakresie temperatur utrzymywanych w mieszkaniach, nie należy jednak ich zbyt obficie podlewać. Największą trudność może sprawić zapewnienie roślinom odpowiedniej ilości światła, ze względu na krótki dzień, dlatego doniczki trzeba ustawić na słonecznym parapecie lub zastosować specjalne lampy diodowe lub fluroescensyjne, aby wydłużyć dzień do 10 – 12 godzin.

Zima to czas nie tylko na porządkowanie naszych altanek, konserwację narzędzi i naprawy sprzętu, to także czas planowania zmian i ulepszeń na działce, przemyślenia na temat uzupełnienia nasadzeń czy zaopatrzenia się w dodatkowe narzędzia usprawniające prace w przyszłym sezonie wegetacyjnym. Ogrodnik – więc nie śpi zimą..., także ogrodnik amator, działkowiec – członek Polskiego Związku Działkowców.

Będziemy sukcesywnie wymieniać poglądy, opinie i dzielić się wiedzą z Państwem.

Do wiosny....

Przygotowała:
mgr inż. B. Łupkowska
instruktor ogrodniczy OZ PZD w Legnicy

Projekt i realizacja: StudioAvatar.pl - strony www Legnica, Lubin, Wrocław